Küresel piyasalarda yaşanan dalgalanmalar, jeopolitik risklerin artması ve ABD’den gelen güçlü Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) verileriyle birlikte belirginleşti. Ekonomi uzmanı Doç. Dr. Filiz Eryılmaz, finans dünyasında alışılmış kalıpların kırıldığı tarihi bir döneme girdiğimizi vurguladı.
**“TACO” DÖNEMİ SONA ERDİ, “NACHO” DÖNEMİ BAŞLADI! NEDENİ NE?**
Eryılmaz, yatırımcıların daha önce “Trump savaşı bitirir, geri adım atar” düşüncesiyle hareket ettiklerini, ancak bu iyimserliğin yerini karamsarlığa bıraktığını ifade etti. Şimdi piyasalar “Nacho” senaryosuna geçmiş durumda; bu da Hürmüz Boğazı’nın açılma ihtimalinin çok düşük olduğunu gösteriyor. Çin-ABD görüşmelerinden olumlu bir sonuç çıkmaması ve Çin liderinin Tayvan konusunda ABD’yi sert bir dille uyarması, dünya genelinde tahvil satışlarına yol açmış, ABD’nin 10 yıllık tahvilleri ve dolar endeksi (DXY) zirveye ulaşmış durumda. Bu gelişmeler, borsa ile birlikte altın ve gümüşte sert satışlara sebep oldu.
**EZBERLER BOZULDU: SAVAŞ ORTAMINDA ALTIN NEDEN DÜŞÜYOR?**
Doç. Dr. Filiz Eryılmaz, genelde savaş ve belirsizlik dönemlerinde güvenli liman olarak kabul edilen altına talebin artması beklenirken, şimdilerde bunun tersine bir durum yaşandığını belirtti. Eryılmaz, mevcut piyasa koşullarında faizlerin yüksek olması nedeniyle yatırımcıların altından ziyade faiz getirisi olan varlıklara yöneldiğini vurguladı. “Petrol fiyatları yükselebilir; bu da enflasyonu artırır. Enflasyon yükseldiğinde faizler uzun süre yüksek kalır. Bu durumda metal fiyatları baskılanır ve düşüş eğilimi gösterir” dedi. Eryılmaz, altının yeniden güvenli liman rolünü üstlenmesi için en kötü senaryoların gerçekleşmesi gerektiğini, yani ABD’nin doğrudan askeri bir müdahaleye girişmesi gerektiğini ifade etti.
**ÜÇ SENARYO: PETROL FİYATLARI NEREYE GİDECEK?**
Eryılmaz, küresel ekonomiyi bekleyen üç ana senaryoyu ve petrol fiyatlarına dair öngörülerini şöyle özetledi:
– **Olumlu (Baz) Senaryo:** Savaşın Haziran sonunda sona ermesi, Hürmüz Boğazı’nın açılması ve petrol fiyatlarının yıl sonuna doğru 85-90 dolara gerilemesi. (Piyasa bunu fiyatlamaktan vazgeçti.)
– **Olumsuz (Orta Riskli) Senaryo:** Savaşın üç aydan uzun sürmesi, petrol fiyatlarının 100-120 dolar aralığında kalması. (Piyasa şu an bu senaryoya geçiş yapıyor.)
– **Ağır (En Olumsuz) Senaryo:** IMF’nin de vurguladığı gibi, bir yıldan fazla süren savaş, Hürmüz Boğazı’nın en az altı ay kapalı kalması ve petrol fiyatlarının 120 doların üzerine çıkması.
**TRUMP ZORDA: SEÇİM ÖNCESİ ENFLASYON SORUNU BÜYÜYOR**
ABD’de Kasım ayında yapılacak ara seçimler öncesinde Trump’ın ekonomik açıdan zor bir durumda olduğunu belirten Eryılmaz, “Amerika bu savaşa girmekle pişman oldu, ancak buradan bir kazanım elde etmeden çıkamaz. Trump’ın elindeki ekonomik güç, yeni bir askeri harekatı destekleyecek düzeyde değil, çünkü ABD’de ÜFE yüzde 5-6 seviyelerine yükseldi ve enflasyon ciddi bir hasar almaya başladı. Biden’ı koltuğundan eden ‘tencere’ faktörü, şimdi Trump için de büyük bir risk teşkil ediyor” dedi.
